سيد محمد حسن بني هاشمي خميني
367
توضيح المسائل مراجع ( فارسي )
احكام مُساقات " 1 " مسأله 2238 اگر انسان با كسى به اين قِسم معامله كند كه درختهاى ميوهاى را كه درختها يا منافع آن ، مال خود اوست و يا اختيار آن با اوست ( 1 ) تا مدّت معينى به آن كس واگذار كند كه تربيت نمايد و آب دهد و به مقدارى ( 2 ) كه قرار مىگذارند از ميوهء آن بردارد ، اين معامله را مُساقات مىگويند . ) * ( 1 ) خوئى ، گلپايگانى ، فاضل ، تبريزى ، صافى ، نورى ، زنجانى : اگر انسان با كسى به اين قِسم معامله كند كه درختهاى ميوهاى را كه ميوهء آن مال خود اوست ، يا اختيار ميوه هاى آن با اوست . . سيستانى : اگر انسان با كسى به اين قسم اتفاق ببندد ، كه مثلًا درختهاى ميوهاى را كه ميوهء آن مال خود اوست ، يا اختيار ميوه هاى آن با اوست . . ( 2 ) فاضل : به مقدارى مشاع . . مكارم : مسأله هرگاه كسى درختان ميوهء خود را تا مدّت معيّنى به ديگرى واگذار كند كه در مقابل سهمى از ميوه ، باغ او را آبيارى و رسيدگى نمايد اين معامله را " مُساقات " گويند . بهجت : مسأله واگذارى مقدارى از محصولات درختان ميوه از طرف مالك آنها يا كسى كه اختيار درختان در دست اوست در مقابل آبيارى ، باغبانى و مراقبت درختان در مدّتى معيّن را مساقات گويند . مسأله 2239 معاملهء مساقات در درختهايى كه مثل بيد و چنار ميوه نمىدهد صحيح نيست ، ولى در مثل درخت حنا كه از برگ آن استفاده مىكنند يا درختى كه از گُل آن استفاده مىكنند اشكال ندارد ( 1 ) ) * ( 1 ) اراكى : اشكال دارد . گلپايگانى ، صافى : در مثل درخت حنا كه از برگ آن يا درختى كه از گُل آن استفاده مىكنند صحّت آن بعيد نيست . خوئى ، تبريزى : در مثل درخت حنا كه از برگ آن استفاده مىكنند اشكال دارد ( تبريزى : ولى اگر معامله به عنوان جعاله باشد ، در هر دو قسم صحيح است ) . زنجانى : بنا بر احتياط در مثل درخت حنا كه از برگ آن استفاده مىكنند مساقات انجام ندهند .
--> " 1 " ( خوئى ) ، ( سيستانى ) : احكام مساقات و مغارسه .